Bank ograniczył dostęp do pieniędzy na rachunku firmy, a Ty musisz opłacić faktury i ustalić przyczynę blokady. Jeśli chodzi o zajęcie konta przez urząd skarbowy, sprawdź, kto prowadzi egzekucję i jakiej zaległości ona dotyczy. Podobne skutki może mieć działanie ZUS, choć łatwo pomylić je z zajęciem komorniczym. Ustalenie właściwego organu pomoże Ci skierować pisma pod odpowiedni adres. Dowiesz się też, co sprawdzić w dokumentach, jakie środki mogą pozostać do dyspozycji firmy i jakie działania rozważyć, aby uregulować zaległość.
Czym egzekucja administracyjna różni się od komorniczej
Różnica dotyczy przede wszystkim rodzaju długu i organu prowadzącego sprawę. Zaległe podatki egzekwuje naczelnik urzędu skarbowego, a składki – dyrektor oddziału ZUS. Jest to egzekucja administracyjna, prowadzona na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komornik egzekwuje natomiast długi wynikające z wyroków sądowych według KPC. Samo ograniczenie dostępu do rachunku nie pozwala więc rozpoznać trybu egzekucji. Sprawdź, jaki organ wskazano w otrzymanych dokumentach; od tego zależy, do kogo kierować pisma dotyczące sprawy.
Różni się także droga prowadząca do zajęcia. Przy egzekucji administracyjnej organ doręcza upomnienie, a następnie posługuje się tytułem wykonawczym. To dokument stanowiący podstawę prowadzenia egzekucji. W przypadku długu z wyroku sądowego czynności egzekucyjne prowadzi komornik według procedury sądowej. Nie zakładaj więc, że każde zajęcie rachunku firmowego wymaga wcześniejszego wyroku. Jeśli nie wiesz, skąd pochodzi blokada, poproś bank o dane organu przekazane w zawiadomieniu i porównaj je z otrzymanymi dokumentami. Pozwoli Ci to ustalić właściwy tryb, zanim przygotujesz pismo. Więcej piszemy w tekście o zajęciu rachunku przez komornika.
Jak urząd zajmuje rachunek firmy
Zanim dojdzie do zajęcia rachunku, urząd skarbowy lub ZUS doręcza Ci upomnienie dotyczące zaległości. Egzekucję można wszcząć po 7 dniach od jego doręczenia. Organ posługuje się następnie tytułem wykonawczym, czyli dokumentem stanowiącym podstawę egzekucji, i kieruje do banku zawiadomienie o zajęciu. To doręczenie zawiadomienia bankowi jest decydujące: wtedy następuje zajęcie konta przez urząd skarbowy albo ZUS. Nie trzeba więc czekać, aż zalogujesz się do bankowości lub przeczytasz wiadomość o blokadzie.
Jest to zajęcie obejmujące wszystkie Twoje rachunki prowadzone w banku, który otrzymał zawiadomienie. Dotyczy także późniejszych wpływów oraz rachunków otwartych w tym banku już po zajęciu. Jeśli zauważysz blokadę, zestaw doręczone upomnienie i odpis tytułu wykonawczego z informacją o zajęciu. Sprawdź, który organ prowadzi egzekucję i jakiego obowiązku dotyczy dokument. Bank może potwierdzić, czy otrzymał zawiadomienie oraz których rachunków dotyczy blokada. W sprawie samej zaległości zwracaj się do organu wskazanego w dokumentach, nie do banku.
- Zachowaj kopertę lub potwierdzenie odbioru upomnienia, aby ustalić datę doręczenia
- Porównaj swoje dane identyfikacyjne na otrzymanych dokumentach
- Sprawdź, czy opis zaległości odpowiada Twoim rozliczeniom
- Poproś bank o potwierdzenie, od kiedy stosuje zajęcie
Ile środków pozostaje do dyspozycji
Na firmowym rachunku rozliczeniowym nie ma ustawowej minimalnej kwoty, którą bank musi Ci zostawić po zajęciu przez urząd skarbowy. Kwota wolna z art. 54 Prawa bankowego dotyczy określonych rachunków osób fizycznych, nie rachunku rozliczeniowego firmy. Aby oszacować dostępne środki, odejmij kwotę objętą zajęciem od salda własnych pieniędzy na rachunku. Jeśli saldo nie wystarcza, dostępna kwota może wynosić zero. Zajęcie obejmuje także późniejsze wpływy. Więcej piszemy w tekście o ochronie środków firmy przed zajęciem.
Zapytaj bank, ile możesz faktycznie wypłacić lub przelać, zwłaszcza gdy masz w nim kilka rachunków. Sprawdź w umowie i regulaminie, czy korzystasz z rachunku rozliczeniowego oraz czy wyświetlana kwota uwzględnia przyznany debet. Debet to pieniądze udostępnione przez bank, nie własne środki firmy. Nie doliczaj go automatycznie do dostępnej kwoty. Jeśli zatrudniasz pracowników, zakaz wypłat nie obejmuje bieżących wynagrodzeń wraz z podatkiem i składkami po złożeniu bankowi listy płac (art. 81 § 4–5). Nie jest to jednak kwota wolna na pozostałe wydatki firmy.
Zarzuty i wniosek o umorzenie
Zarzuty złóż, gdy kwestionujesz podstawę prowadzenia egzekucji, na przykład dlatego, że obowiązek wygasł po zapłacie. Podstawą zarzutu może być też rozłożenie należności na raty, jeśli taka ulga została już przyznana. Sam wniosek o raty nie wystarczy. Zarzuty skieruj do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego. Wskaż, czego dotyczą, i dołącz dokument potwierdzający Twoje stanowisko. Złożenie zarzutów w ciągu 7 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zawiesza postępowanie. Po tym terminie zarzuty nie wywołują tego skutku (art. 33, art. 35 § 1).
Wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczy zakończenia samej egzekucji, a nie umorzenia długu. Złóż go do organu egzekucyjnego, gdy wykażesz, że dalsze dochodzenie wskazanego obowiązku jest bezpodstawne, na przykład należność została uregulowana. Podaj dane sprawy, opisz przyczynę i dołącz dowody pozwalające powiązać zapłatę lub korektę z konkretną zaległością. Przed wysłaniem porównaj kwotę i okres w tytule wykonawczym ze swoimi rozliczeniami. Jeśli kwestionujesz tylko sposób wykonania zajęcia, właściwym środkiem może być skarga na czynność egzekucyjną, a nie wniosek o umorzenie.
- Dołącz potwierdzenie przelewu z datą, kwotą i identyfikatorem płatności
- Przy rozbieżności w rozliczeniach załącz korektę deklaracji i korespondencję z wierzycielem
- Przy przyznanej uldze dołącz decyzję lub umowę określającą jej warunki
- Zachowaj potwierdzenie złożenia pisma oraz kopie wszystkich załączników
Układ ratalny i odroczenie
Jeśli nie możesz spłacić zaległości jednorazowo, złóż do urzędu skarbowego wniosek o raty albo odroczenie zapłaty (art. 67a Ordynacji podatkowej). W sprawie składek skieruj wniosek do ZUS; raty lub odroczenie wymagają zawarcia umowy (art. 29 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Raty wybierz, gdy możesz regularnie przeznaczać środki na spłatę. Odroczenie ma sens, gdy oczekujesz konkretnego wpływu w późniejszym terminie. Samo złożenie wniosku nie zawiesza egzekucji. Podstawą jej zawieszenia jest dopiero przyznana ulga (art. 56 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Zaproponuj harmonogram oparty na rzeczywistych wpływach i wydatkach firmy, zamiast deklarować raty, których nie udźwigniesz. Dołącz zestawienie przepływów pieniężnych, zobowiązań i należności oraz dokumenty potwierdzające przyczynę trudności. Jeśli czekasz na zapłatę od kontrahenta, pokaż faktury i uzgodnione terminy płatności. Wyjaśnij, dlaczego proponowane warunki pozwolą Ci spłacić dług, a następnie zapytaj urząd lub ZUS o możliwość ich dostosowania. Przed zaakceptowaniem warunków sprawdź koszty ulgi oraz skutki niedotrzymania harmonogramu. Informacje o zasadach i kosztach znajdziesz odpowiednio na podatki.gov.pl i zus.pl. Szczegółowo opisujemy, jak ułożyć plan spłaty zadłużenia.
Jak wyjść z blokady konta
Żeby odzyskać dostęp do rachunku, najpierw ustal, który organ prowadzi egzekucję i jakiej należności dotyczy zajęcie. Dane sprawdzisz w zawiadomieniu lub uzyskasz od banku. Zapytaj organ o kwotę pozostałą do zapłaty, łącznie z należnościami ubocznymi i kosztami egzekucji. Jeśli dług został już spłacony, prześlij potwierdzenie wpłaty i poproś o sprawdzenie rozliczenia. Sama wpłata nie oznacza, że bank od razu odblokuje rachunek. Ustal, czy organ przekazał bankowi informację o uchyleniu zajęcia. Dopiero potem sprawdź w banku, czy możesz wykonywać przelewy.
Jeśli nie możesz spłacić całości, ustal z organem, jaki jest status Twojego wniosku o ulgę. Zawieszenie egzekucji nie musi oznaczać usunięcia zajęcia z rachunku. Zapytaj wprost, jaką dyspozycję organ wyśle bankowi i czego możesz oczekiwać po jej otrzymaniu. Blokada może też pozostać mimo rozliczenia jednej sprawy, gdy rachunek obejmuje inne zajęcie. Poproś wtedy bank o wskazanie organu, od którego pochodzi kolejna blokada. Nie planuj pilnych płatności wyłącznie na podstawie zapewnienia o spłacie długu. Najpierw potwierdź faktyczny dostęp do środków.
- Zachowaj numery spraw i potwierdzenia korespondencji, aby łatwiej wyjaśniać rozbieżności
- Sprawdź, czy zaplanowane wcześniej przelewy wymagają ponownego zlecenia
- Ustal w banku, jak potraktowano wpływy zaksięgowane podczas blokady
- Jeśli korzystasz z limitu w rachunku, sprawdź warunki jego dalszego używania
